Kultura a rozwój – spotkanie promocyjne w Warszawie

Jak można ukazać zależność kultury i rynku? Służą temu oceny przemysłów kreatywnych i gospodarki rynkowej. A zależność kultury i rozwoju? Temu znacznie bardziej skomplikowanemu tematowi poświęcone było spotkanie profesorskiego grona i rynkowych użytkowników, które odbyło się w czwartek 12 października w siedzibie dyrekcji generalnej ZAiKS-u.

Okazję do wymiany poglądów stworzyła promocja książki Kultura a rozwój, akademickiego podręcznika zredagowanego przez profesorów krakowskiego Uniwersytetu Ekonomicznego: Jerzego Hausnera, Annę Karwińską i Jacka Purchlę. Gospodarz spotkania, dyrektor generalny Stowarzyszenia Krzysztof Lewandowski, podkreślił, że interakcja między kulturą a rozwojem jest sprawą złożoną. Stara się to oddać podręcznik, przedstawiając podejście interdyscyplinarne do kwestii „ekonomii kultury”.

„Chcemy pokazać związki kultury z ekonomią w nowy sposób, powołując ruch «ekonomii wartości» – mówił prof. Hausner. – Chodzi o to, by wartości nie były jedynie deklarowane, ale by stawały się spoiwem, tworząc porządek aksjo-normatywny i budując organizację”. Jako przykład stawiał rozwój miast: każde miasto, aby mogło się rozwijać, musi określić swoją ideę, poszukać własnej drogi rozwojowej. Idea to specyficzny dla danego miasta proces wytwarzania wartości. Przypomniał, że wzmocnienia wymagają edukacja kulturalna, artystyczna i sama twórczość, w miastach często spychane na dalszy plan – ich wzmocnienie prowadzić będzie do wzrostu potencjału rozwojowego. Typowa potrójna helisa, spirala rozwoju łącząca sztywno władzę publiczną, biznes i uniwersytet, powinna zostać uwolniona, co pozwoli na kreowanie nowych, dotychczas niewystępujących reakcji społecznych.

O nowym podejściu do samego procesu tworzenia podręcznika mówiła prof. Karwińska – został on gruntownie przepracowany (pierwsze wydanie ukazało się w roku 2013) w oparciu o wnikliwe rozmowy z użytkownikami i tworzony wspólnie z Kingą Gazdą, projektantką z katowickiej ASP. Proces ten nieoczekiwanie odzwierciedlał gotowość modernizacyjną kultury, czyli jej nastawienie na przyszłość. Jako społecznie wytwarzana przez określone grupy, odpowiada ich potrzebom, w tym trwania i rozwoju. Będzie sprzyjać rozwojowi poprzez otwartość na dialog, dyskusję. Kultura dostarcza środki ekspresji, pomaga adaptować się do zmieniającego się świata, integrować się na różnych poziomach – jest kolażem elementów rdzeniowych i wypracowanych.

Odpowiadając na zarzut podniesiony przez Krzysztofa Lewandowskiego, że „kultura nie jest już domeną wielkich indywidualności”, prof. Purchla tłumaczył, że sprawia to „creative tension”, czyli splot wielu różnych czynników, wyzwalających kreatywność. „W odpowiednich warunkach rodzą się ludzie kreatywni”.

Partnerem projektu było Stowarzyszenie Autorów ZAiKS – rzecz całkiem naturalna, powiedział dyr. Lewandowski, „wszak rozwój zależy od twórców”.

Tekst i zdjęcia: ZAiKS, zaiks.org.pl